Welcome to Termez Archeological Museum

ТЕРМИЗ АРХЕОЛОГИЯ МУЗЕЙИ ҳақида умумий маълумот Термиз археология музейи Ўзбекистон Республикаси мустақиллиги шарофати ва шахсан Ўзбекистон Республикаси Биринчи Президенти И.А.Каримовнинг лойиҳаси ва ташаббуси билан 2002 йил 2 апрелда Термиз шаҳрининг 2500 йиллик тантаналари арафасида бунёд этилган маънавият масканидир. Юртбошимиз Марказий Осиёда энг биринчи ва ягона ҳисобланган ушбу археологик музей очилишида шахсан иштирок этган.

I-ZAL SURXONDARYO VOHASI TOSH DAVRIDA (100—3 MING YIL AVVAL).

Insoniyat tarixini arxeologoik davrlashtirishda 2 mln. Dan ko’proq davom etgan tosh asri birinchi davr hisoblanadi. U paleolit (qadimgi tosh asri), mezolit (o’rta tosh asri) va neolit (yangi tosh asri)ga bo’linadi.

Read More

2 – ZAL . SURXONDARYO BRONZA DAVRIDA (MIL.AVV. 3 MING YILLIK BOSHLARI ).

Bronza davri (mil.av.3 ming yillikning 2- yarmi- mil.avv. 1- ming yillik boshi) insoniyat tarixini arxeologik davrlashtirishda mis va qalaydan, surma, mishyak va sink aralashmasidan yasalgan ov va mehnat qurollari , taqinchoqlar xarakterlidir.

Read More

III-ZAL. QADIMGI BAQTRIYA.(MIL.AV.I-MING YILLIK BOSHLARI-MIL.AV.IV ASR OXIRLARI.)

Arxeologik davrlashtirishga muvofiq bu davr so’nggi bronza va temir davrining boshlanishi hisoblanadi. bu davr uchun ibtidoiy jamoa tuzumuning yemirilishi va dastlab temirdan yasalgan qurollarning paydo bo’lishi, so’ngra esa keng tarqalishi va sinfiy munosabatlarning paydo bo’lishi bilan xarakterlanadi.

Read More

Termiz shahri

Viloyatning ma’muriy markazi-Termiz shahri bo‘lib, viloyatning umumiy maydoni 20,1 ming kv.km, aholisi 1,5 mln. kishidan ortiqroq. Viloyat g‘arbdan-Sharqa qarab 70-140, Shimoldan-Janubga qarab 180-200 km cho‘zilgan. g‘arbda Ko‘hitang tizma tog‘lari Surxondaryo viloyatini Turkmaniston Respublikasidan, Sharqda Bobotog‘ tizma tog‘lari Tojikiston Respublikasidan, Shimoliy-g‘arbiy tomondan esa g‘arbiy hisor tog‘lari Qashqadaryo viloyatidan, janubdan esa Amudaryo Afg‘onistondan ajratib turadi.

Viloyatning landshafti va relefi turli-tumandir. Tog‘ va tog‘ oldi adirliklari, tog‘yonbag‘ri tekisliklari, daryolar vodiysi asosiy tabiat zonasini tashkil etadi. Viloyatning shimoliy sharqiy qismida joylashgan Hisor tog‘ tizmalarida dengiz sathidan 4848 metr balandlikda eng yuqori cho‘qisida qad ko‘tarib turadi. Daryolar va tog‘ daryolari ko‘plab uchraydi. Hisor tog‘laridan boshlanadigan To‘palang va Qoratog‘ daryolari o‘z suvini uzunligi 146 km cho‘zilgan viloyatning asosiy suv manba hisoblanmish Surxondaryoga quyadi. Viloyatning qolgan daryolari unchalik katta emas: Sheroboddaryo, Dashnabod, Obizarang, Sangardak, Xo‘jaipok va boshqalar. Ko‘pgina suv omborlari va sun’iy kanallar mavjud.

Iqlimi subkontinental bo‘lib, qish iliq yozi esa issiq va quruq bo‘lib, kunduz kunlari havo harorati 44-46, ba’zida esa 50 darajagacha ko‘tariladi.

Qish mavsumida qor juda ham kam tushib, darhol erib ketadi. Janubiy-g‘arbiy tomondan esa tez-tez quruq «Afg‘on» shamoli esib turadi. Tog‘larning ba’zi joylarida archa, yong‘oq, bodom, shumtol qayrag‘och, pista daraxtlari o‘sib, boy o‘simlik dunyosini yaratadi. Tekisliklardagi asosiy o‘simlik qatlamini bahorda ko‘karib yozda qurib ketadigan o‘t-o‘lanlari tashkil etadi. Amudaryo vodiysida, ayniqsa Orol payg‘ambarda qamish o‘sib yotadi. Tog‘larda hozir ham tog‘ echkilari, yovvoyi cho‘chqa, bo‘ri, tulki, jayra, ayiq, tog‘ takasi uchraydi. Daryolarda baliqlarning turi juda ko‘p bo‘lib, ular asosan sazan baliq, uqamir, sazan, shuningdek kaltakesak, ilon, zaharli turlaridan esa kobralar, gyurza, efa kabilar ko‘p tarqalgan. Viloyat ko‘mir, neft, polimetall singari foydali qazilma boyliklarga boy xudud hisoblanadi.